
Tấm ảnh trắng đen này thực sự là một “cỗ máy thời gian” đưa chúng ta quay về không gian đầy hoài niệm của Sài Gòn xưa. Những gương mặt trẻ thơ chăm chú bên kệ sách, những chồng tạp chí xếp lớp chính là hình ảnh biểu tượng cho tinh thần hiếu học và nếp sống văn hóa của người dân thành phố thời bấy giờ.
Đó là hình ảnh về Nhà sách Khai Trí, đây không chỉ là một tiệm bán sách mà còn là một “di sản” văn hóa lớn lao của Sài Gòn.
Nhà sách Khai Trí do ông Nguyễn Hùng Trương (thường gọi là ông Khai Trí) sáng lập vào năm 1952 tại số 60-62 đại lộ Lê Lợi. Tên gọi “Khai Trí” mang ý nghĩa là “mở mang trí tuệ”, đúng với tâm nguyện của người sáng lập là mang tri thức đến với mọi tầng lớp nhân dân.
Điểm đặc biệt nhất làm nên danh tiếng của Khai Trí chính là sự hào phóng đối với độc giả nhỏ tuổi. Khác với nhiều nơi khác, ông Khai Trí chủ trương để học sinh, sinh viên vào xem sách thoải mái mà không cần mua. Đây là một trong những nhà sách đầu tiên có trang bị máy lạnh, tạo không gian mát mẻ cho các em nhỏ đứng “đọc cọp” hàng giờ liền giữa cái nắng Sài Gòn.
Hình ảnh những đứa trẻ ngồi bệt xuống sàn, say mê với những cuốn Thằng Bờm, Thiếu Nhi, hay truyện tranh phóng tác từ các tác phẩm văn học
trong nước và nước ngoài đã trở thành một phần ký ức không thể quên của nhiều thế hệ.
Khai Trí không chỉ bán lẻ mà còn là một nhà xuất bản lừng lẫy. Nơi đây đã ấn hành hàng ngàn đầu sách giá trị, từ từ điển, sách giáo khoa cho đến các tác phẩm văn học nghệ thuật. Nhiều học giả danh tiếng như Vương Hồng Sển, Sơn Nam, Nguyễn Hiến Lê… đều có sách được xuất bản hoặc là khách hàng thân thiết của nhà sách.
Dù thời cuộc có nhiều thay đổi, nhưng cái tên Khai Trí vẫn luôn được nhắc đến như một biểu tượng của sự tử tế trong kinh doanh và lòng tâm huyết với giáo dục. Tấm ảnh bạn chia sẻ chính là minh chứng sống động nhất cho câu chuyện “gieo mầm tri thức” mà nhà sách này đã thực hiện suốt nhiều thập niên.